Фото: Investopedia.com

Според истрагата предводена од ICIJ (Меѓународен конзорциум на истражувачки новинари), откриени се нови малверзации со помош на офшор компании, а овој пат станува збор за светски лидери, политичари, познати личности. Новата рунда документи и публикации беше наречена „Pandora papers“ или „Пандорини документи“, а беа анализирани повеќе од 2,94 терабајти податоци, 11.903.676 датотеки и податоци од 14 извори, а на тоа работеа 650 новинари, пренесува „Н1“.

„Би -Би –Си“, кој е дел од истражувачкиот тим, вели дека се идентификувани 35 сегашни и поранешни лидери и повеќе од 300 јавни службеници. Меѓу споменатите се јорданскиот крал Абдула Втори, претседателот на Азербејџан Илхам Алиев, кенискиот претседател Ухуру Кенијата, семејството на пакистанскиот премиер Имран Кан како и членовите на неговиот кабинет и нивните семејства, поранешниот британски премиер Тони Блер и неговата сопруга и многу други.

„Тие исто така покажуваат како поранешниот британски премиер Тони Блер и неговата сопруга заштедиле 312.000 фунти на државен данок кога купиле канцеларија во Лондон. Двојката купила офшор компанија која ја поседувала зградата. Протекувањето исто така го поврзува рускиот претседател Владимир Путин со тајните имоти во Монако и покажува дека чешкиот премиер Андреј Бабиш – пред изборите оваа недела – не пријавил дека офшор инвестициска компанија купила две вили за 12 милиони фунти на југот на Франција, наведува „ Би -Би –Си“.

Корупција, перење пари и затајување данок

Во заедничка истрага со „Гардијан“ и други медиумски партнери, „Би -Би –Си Панорама“ дозна дека некои луѓе се соочуваат со обвиненија за корупција, перење пари и глобално затајување данок. Но, едно од најголемите откритија е како угледни и богати луѓе легално основале компании за тајно купување имот во Велика Британија. Документите ги откриваат сопствениците на некои од 95.000 офшор компании што стојат зад купувањето.

„Се посочува неуспехот на британската влада да воведе регистар на сопственици на офшор имот, и покрај постојаните ветувања дека ќе го стори тоа, во услови на загриженост дека некои купувачи на имот би можеле да сокријат активности за перење пари. Азербејџанскиот претседател Илхам Алиев и неговото семејство, кои се обвинети за грабеж на сопствената земја, се еден пример. Истрагата откри дека Алиев и блиски соработници биле тајно вклучени во договори за имот во Велика Британија во вредност од повеќе од 400 милиони фунти. Откритието може да се покаже како засрамувачко за британската влада, бидејќи се чини дека Алиеви заработиле 31 милион фунти откако продале еден од нивните имоти во Лондон на „Краун естејт“ – царството на имот на кралицата управувано од Трезорот и собира пари за државата. „Многу трансакции во документите не вклучуваат правни прекршувања“, посочува „Би -Би –Си“.

Но, Фергус Шиел, од ICIJ, вели: „Никогаш немало ништо од вакви размери и тоа ја покажува реалноста што може да понудат офшор компаниите за да им помогнат на луѓето да сокријат ситни пари или да избегнат даноци. Тие ги користат овие офшор сметки, овие офшор средства, за да купат стотици милиони долари имот во други земји и да ги збогатат своите семејства, на сметка на нивните граѓани“.

Кралот на Јордан тајно стекнал имот во Велика Британија и САД?

Меѓународниот конзорциум истражувачки новинари вели дека верува оти истрагата „отвора кутија за многу нешта“ – оттука и името „Пандорини документи“, додавајќи дека протечените финансиски документи покажуваат дека кралот на Јордан тајно стекнал имот во Британија и САД во вредност од повеќе од 70 милиони фунти (над 100 милиони долари). Пандорините документи идентификуваат мрежа на офшор компании на Британските Девствени Острови и други даночни раеви кои Абдула II бин Ал-Хусеин ги користел за купување 15 куќи откако ја презеде функцијата во 1999 година. Тие вклучуваат 50 милиони фунти за три соседни имоти со поглед на океанот во Малибу, Калифорнија и имот во Лондон и Аскот во Обединетото Кралство.

„Неговите имотни интереси се зајакнаа затоа што кралот Абдула беше обвинет за претседавање со авторитарен режим, а во последните години се одржаа протести поради мерките за штедење и зголемување на даноците. Адвокатите на кралот Абдула рекоа дека целиот имот е купен со лично богатство, кое тој исто така го користи за финансирање проекти за граѓаните на Јордан. Тие рекоа дека е вообичаена практика за угледни лица да купуваат недвижен имот преку офшор компании поради приватност и безбедност“, пренесува „Би -Би -Си.“

Што е откриено

Меѓу другите откритија во Пандорините документи:

  • Кенискиот претседател Ухуру Кенијата и шест членови на неговото семејство тајно поседувале мрежа на офшор компании. Тие се поврзани со 11 компании – од кои едната е проценета како државен имот од 30 милиони долари
  • Членовите на потесното опкружување на пакистанскиот премиер Имран Кан, вклучително и министри во кабинетот и нивните семејства, тајно поседуваат компании и фондови во кои има милиони долари
  • Се чини дека адвокатска фирма основана од кипарскиот претседател Никос Анастасијадес, обезбедила лажни сопственици да го маскираат вистинскиот сопственик на голем број офшор компании – поранешен руски политичар обвинет за проневера. Сепак, адвокатската фирма го негира ова
  • Украинскиот претседател Володимир Зеленски го пренесе својот удел во тајна офшор компанија непосредно пред да победи на изборите во 2019 година
  • Еквадорскиот претседател Гиљермо Ласо, поранешен банкар, ја замени панамската фондација која месечно им плаќаше на членовите на неговото потесно семејство со доверба од Јужна Дакота во САД.

Пакистанскиот премиер Имран Кан во првата реакција на откритијата вети дека ќе ги испита „сите наши граѓани споменати во Пандорините документи“ и ќе преземе акција доколку се открие повреда. Оваа реакција на поранешниот успешен спортист, сега премиер на Пакистан, доаѓа откако ICIJ откри дека членовите на потесниот круг на г -дин Кан, вклучително и министри во неговиот кабинет и нивните семејства, тајно поседуваат компании и фондови кои поседуваат милиони долари. Поздравувајќи ја глобалната истрага, г -дин Кан на Твитер рече: „Мојата борба повеќе од две децении се заснова на верување дека земјите не се сиромашни, но корупцијата предизвикува сиромаштија, бидејќи парите се пренасочуваат од инвестирање во нашиот народ. Ја повикувам меѓународната заедница да ја третира оваа тешка неправда како кризата со климатските промени“.

„Пандорините документи“ се најнови во серијата голем број финансиски документи објавени од ICIJ, почнувајќи од „LuxLeaks 2014“, потоа „Панамските документи“, „Paradise Papers“ и „FinCen“. Во наредните денови се очекуваат дополнителни информации за имињата и средствата што се наоѓаат во овие документи.

Документите во најновата истрага се добиени од финансиски компании во земји како што се Британските Девствени Острови, Панама, Белизе, Кипар, Обединетите Арапски Емирати, Сингапур и Швајцарија. А.Р.