На денешен ден, 13 август 1961 година, започна изградбата на Берлинскиот ѕид – симбол на поделбата, стравот и Студената војна. Падот на тој ѕид во ноември 1989 година и обединувањето на Германија на 3 октомври 1990 беа прославени како крај на една ера и почеток на ново европско поглавје. Триесет години подоцна, таа приказна е далеку посложена.
Германија успеа да го спои економски послабиот Исток со индустрискиот Запад, инвестирајќи стотици милијарди евра. Денес е најсилната економија во ЕУ и двигател на европската интеграција. Но, зад статистиката се кријат и други факти – источните покраини и натаму заостануваат, а разликите во животниот стандард ја хранат перцепцијата дека ветувањата од обединувањето не се целосно исполнети.
Улогата на Германија во ЕУ е клучна – од решавањето на должничката криза, преку мигрантската политика, до ставот кон војната во Украина. Но, не сите во Европа ја гледаат оваа доминација како позитивна. За некои, Германија е гарант на стабилноста; за други – тивок хегемон што често ги поставува правилата во своја корист.
Падот на ѕидот беше доказ дека поделбите може да се надминат, но и потсетник дека вистинското единство бара повеќе од симболични гестови – бара економска рамнотежа, политичка рамноправност и споделување на одговорноста. Европа денес е повторно пред предизвици што бараат истата визија и истата храброст од 1990 година, но со многу повеќе свесност за цената што ја носи обединувањето.
Подготви: А.Н.
