Нова, обемна студија од австралиски експерти откри застрашувачки промени во клетките на корисниците на е-цигари. „Нема сомнение дека вдишувањето пареа ги менува ткивата, не можеме да чекаме децении за дефинитивна потврда“, предупредуваат професорите.
Е-цигарите веројатно предизвикуваат рак на белите дробови и усната шуплина, е заклучокот од новата, детална анализа на доказите од истражувачите на Универзитетот во Нов Јужен Велс во Сиднеј. Научниците анализирале студии на животни, човечки случаи и лабораториски студии објавени помеѓу 2017 и 2025 година.
Резултатите се јасни: иако е-цигарите се релативно нов феномен, раните предупредувачки знаци во телото – како што се оштетување на ДНК и воспаление – се силно поврзани со ризикот од рак.
Коавтор на студијата, професор Бернард Стјуарт, нагласува дека нема простор за сомнеж за влијанието на е-цигарите врз човечкото тело.
„Нема сомнение дека клетките и ткивата на усната шуплина, устата и белите дробови се менуваат со вдишување на пареа од е-цигари“, рече Стјуарт.
Бидејќи модерните електронски цигари беа измислени дури во раните 2000-ти, научниците сè уште немаат долгорочни податоци за луѓе кои ги користеле со децении и развиле рак. Сепак, студијата вклучувала извештаи од стоматолози кои забележале рак на усната шуплина кај пациенти кои исклучиво пушеле електронски цигари и никогаш не пушеле конвенционални цигари, објавува Гардијан.
Научниците предупредуваат дека историјата може да се повтори со пушењето тутун. Потребни беа речиси 100 години докази пред официјално да се признае во 1964 година дека пушењето предизвикува рак на белите дробови.
„Ризикуваме да ја повториме истата судбина со електронските цигари ако не ги сфатиме сериозно овие рани предупредувачки знаци“, рече Калвин Кокран, истражувач од Нов Зеланд. Тој истакна дека веројатно никогаш нема да има „еден момент“ каде што сè ќе биде потврдено, туку процес од неколку децении – време што многу корисници го немаат.
Главниот автор на студијата, епидемиологот Фреди Ситас, нагласи дека предолго се претпоставувало дека електронските цигари се побезбедни од обичните.
-Нема јасен начин за откажување: Иако никотинските гуми за џвакање и лепенки се достапни за пушење, доказите за успешно прекинување со вејпинг се многу неубедливи.
-Опасност за младите: Посебен фокус е ставен на децата и младите луѓе кои никогаш не пушеле и го сметаат вејпингот за безопасна забава.
„Тоа не е алтернатива на пушењето во однос на безбедноста. Опасно е и тоа е главната порака“, велат истражувачите, повикувајќи ги регулаторите ширум светот да ги заострат законите и да го ограничат пристапот до електронски цигари.
